Dünya’nın 7 Harikası & UNESCO Mirasları Nelerdir?

Merhabalar, bu yazı her gittiği yerde “Burası Dünya Mirasları listesindedir levhası gören, habire “Dünya’nın 7 Harikası” listeleri duyan, “Yav bi liste bi listeyi tutmuyor, 15000 tane yedi harika duyduk NELER OLUYOR!” diye isyan edenler için hazırlanmış özel bir yazıdır.

İnsanı böyle isyana iten asıl sebep 2001 yılında internet üzerinden bir Dünya Harikaları seçme furyasının başlamış olmasıdır. Şöyle ki, bir zamanlar, eski mi eski bir Dünya’nın 7 Harikası Listesi vardı. Ancak bu listede bulunan harikaların 6’sı yıkıldığı için teknik olarak artık Dünya üzerinde değiller. Bu nedenle 2000li yıllara kadar bir çok kurum tarafından seçilmiş farklı farklı Dünya Harikaları listeleri de bulunmaktadır. (Örneğin: Amerikan İnşaat Mühendisleri tarafından hazırlanmış bir Modern Dünya’nın 7 Harikası listesi, USA Today, CNN, BBC gibi medya kuruluşları tarafından seçilmiş listeler, CEDAM International (Denizlerin korunması üzerine çalışan bir dernek) tarafından seçilmiş bir Dünya’nın 7 Sualtı Harikası listesi, Astronomy Magazine tarafından seçilmiş bir Güneş Sisteminin 7 Harikası listesi…) Bütün bu listeleri incelemek istiyorsanız şu web sitesini ziyaret edebilirsiniz. Ayrıca Vikipedi sayfasına da buradan ulaşabilirsiniz.

Bizim internet furyası ise Bernard Weber adlı bir İsviçreli’nin Dünya harikalarını Dünya sakinleri seçmeli fikrinden çıkıyor. Sosyal medya üzerinden yeni 7 harika seçme kampanyası başlatan Weber aynı zamanda  New Seven Wonders Vakfını kuruyor.  Kampanya Dünya’nın dört bir yanından çok büyük ilgi görüyor ve tüm insanlık olarak Yeni 7 Harika’yı seçiyoruz. Kampanyanın başarılı ilerlemesi üzerine Weber, “yahu bu iş çok tuttu, güzel de oldu” deyip, işini gücünü bırakıyor ve kendini New 7 Wonders Vakfı’na adıyor. O gün bugündür, dünyaca yeni harikalar seçip duruyoruz.

Bugüne kadar Dünya’nın Yeni 7 Harikası, Dünya’nın 7 Doğa Harikası ve Dünya’nın 7 Harika Şehri‘ni seçtik. Şu anda (2018) 7 Barış Sembolü seçiliyor. UNESCO’nun Dünya Miras Listesi ise apayrı bir şey, Dünya Harikaları’ndan hemen sonra ondan da detaylıca bahsedeceğim.

Dünya’nın 7 Harikası

Dünya’nın Eski 7 Harikası:

  1. Rodos Heykeli
  2. Giza Piramidi | Mısır
  3. Babil’in Asma Bahçeleri
  4. İskenderiye Feneri
  5. Halikarnas Mozolesi
  6. Zeus Heykeli | Olympia
  7. Artemis Tapınağı | Efes

Bunlara Klasik 7 Harika veya Orijinal 7 Harika da denir. Günümüzde bu 7 harika yapıttan geriye sadece Giza Piramidi kalmıştır.

Dünya’nın Yeni 7 Harikası:

  1. Çin Seddi | Çin
  2. Petra | Ürdün
  3. Kolezyum | İtalya
  4. Chichen Itza | Meksika
  5. Machu Pichu | Peru
  6. Taj Mahal | Hindistan
  7. Kurtarıcı İsa Heykeli | Rio de Janeiro

Halk tarafından seçilen ilk yeni liste budur. 2001 yılında, 100 milyonu aşkın insan yeni 7’yi seçmek için çevrimiçi oy kullandı. Kazanan 7’li, belli bir sıralama olmaksızın açıklandı. Yani Çin seddi birinci geldi veya Taj Mahal Machu Pichu’yu geçememiş gibi bir durum yok. Aynı listeyi farklı yerlerde farklı sıralamalarda bulabilirsiniz.

Ayrıca yeni 7 açıklanırken eski listeden geriye kalan tek harika olan Giza Piramidi’ne de onur ödülü verilmiştir. Bu listeyi internette, başına sıfırıncı madde olarak Giza Piramidi eklenmiş şekilde de bulabilirsiniz.

Dünyanın 7 Doğa Harikası:

  1. Jeju Island | Güney Kore
  2. Iguazu Falls | Arjantin & Brezilya
  3. Amazon Yağmur Ormanları | Güney Amerika
  4. Ha Long Bay | Vietnam
  5. PP Underground River | Filipinler
  6. Table Mountain | Güney Afrika Cumhuriyeti
  7. Komodo | Endonezya

7 Doğa Harikası Kampanyası oldukça ses getirmiş, milyonlarca insan oy kullanmıştır. Hatta Arjantinli ünlü futbolcu Lionel Messi kendi ülkesinde bulunan Iguazu Şelaleleri’ne oy vermeleri için sosyal medya üzerinden Arjantin halkına kampanyayı duyurmuştur.

Bu listeye alternatif olarak Seven Natural Wonders adlı bir site de şu listeyi oylayıp seçmiş:

  1. Aurora (Kuzey Işıkları) | İskandinavya | Avrupa
  2. Great Barrier Reef | Avustralya | Okyanusya
  3. Grand Canyon | ABD | Kuzey Amerika
  4. Paricutin | Meksika | Orta Amerika
  5. Victoria Falls | Zambia & Zimbabwe | Afrika
  6. Mount Everest | Nepal | Asya
  7. Harbor of Rio de Janiero | Brezilya |Güney Amerika

Bu alternatif listenin özelliği ise kasıtlı olarak her kıtadan bir harika seçilmiş olması. Bu kampanyayı başlatanlar, Dünya 7 Harikası’nın insan eli değmeden var olmuş ve 7 kıtanın her birinden birer tane seçilmiş özel yerler olması gerektiğini düşünmüş ve bu nedenle New Seven Wonders’dan ayrı bir seçim başlatmışlar. Ayrıca her kıtanın kendi içinde harika noktalarını da seçmişler. Web sitelerindeki Wonders by Continents başlığı altında görebilirsiniz.

Dünya’nın 7 Harika Şehri:

  1. Vigan | Filipinler
  2. La Paz | Bolivya
  3. Kuala Lumpur | Malezya
  4. Havana | Küba
  5. Durban | Güney Afrika Cumhuriyeti
  6. Doha | Katar
  7.  Beyrut | Lübnan

UNESCO Dünya Miras Listesi

Öncelikle UNESCO Nedir?

UNESCO: United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization yani Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü’nün kısaltılmış adıdır. UNESCO’nun temel amacı insan hakları, adalet ve evrensel saygıyı arttırmak için bilimsel ve kültürel çalışmalar yaparak Dünya barışına ve güvenliğe katkı sağlamaktır.

Peki UNSECO Dünya Miras Listesi Nedir?

  • Dünya Miras Listesi ise UNESCO’nun Dünya üzerindeki kültürel veya doğal öneme sahip alanları listeyip koruma altına alan bir alt programıdır.
  • Dünya Miras Listesi sürekli olarak Dünya Miras Komitesi tarafından güncellenmektedir.
  • Dünya Mirasları’nın Kültürel, Doğal ve Karma (hem kültürel hem doğal) miraslar olmak üzere 3 kategorisi bulunmaktadır.
  • Şu anda (2018) Dünya Miras Listesinde 1092 alan bulunmaktadır. Bunlardan 845’i kültürel 209’u doğal, 38’i karma miraslardır.
  • Kültürel Mirasların alt kategorisi olarak bir de Somut Olmayan Dünya Miras Listesi bulunmaktadır. (Bana göre en ilginç kısmı)

Türkiye’deki Dünya Miras Alanları:

Türkiye’nin Somut Olmayan Dünya Mirasları:

  • Yerel Hikaye Anlatısı, Meddahlık Sanatı, (2008)
  • Mevlevi Sema Törenleri, (2008)
  • Nevruz, (2009)
  • Karagöz, (2009)
  • Aşıklık (Ozanlık) Geleneği, (2009)
  • Semah, Alevi-Bektaşi Törenleri, (2010)
  • Geleneksel Sohbet Toplantıları, (2010)
  • Kırkpınar Yağlı Güreş Festivali, (2010)
  • Mesir Macunu Festivali, (2012)
  • Türk Kahvesi Kültürü ve Geleneği, (2013)
  • Ebru: Türk Kağıt Süsleme Sanatı, (2014)

BONUS: 2009 yılında Tango Arjantin ve Uruguay’ın Somut Olmayan Miras Listesine eklenmiştir.

Dünya Miras Listesinin tamamını burada paylaşmam mümkün değil ancak güncel Dünya Miras Listesi‘ni her zaman buradan takip edebilirsiniz. Ayrıca sayfanın sağ tarafında indirme butonları da bulunuyor, isterseniz tüm listeyi excel veya pdf formatında indirebilirsiniz. Güncel Somut Olmayan Dünya Miras Listesi‘ne ise buradan ulaşabilirsiniz.

Ters Mevsim’in Ziyaret Ettiği Dünya Mirasları:

Yazılara linklerden ulaşabilirsiniz. Ayrıca lütfen konu ile ilgili düşüncelerinizi yorumlarda benimle paylaşın! Bu yazıyı hem doğruca bu bilgilere ulaşması gereken insanlara kolaylık olması için hem de çok ilginç olduğunu düşündüğüm için yazdım. Dünya sakinleri olarak Dünya harikalarını kendimiz seçebilmemiz sizce de güzel değil mi? Peki gerçekten bu kadar çok 7 harikaya gerek var mı? UNESCO’nun değerli alanları koruma altına alması, üstelik buna bir de elle tutulamayan değerleri ekleyip somut olmayan miraslar listesini başlatması çok güzel değil mi? Siziniz fikirlerinizi de duymak için sabırsızlanıyorum. Yorumlarda görüşmek üzere! 🙂


Not: Kapak fotoğrafı National Geographic‘in sitesinden alınmıştır.

Bumerang - Yazarkafe